Foto: Željka Domazet | Počelo obilježavanje 34 godine od zločina nad pripadnicima JNA
ISTOČNO NOVO SARAJEVO – U Istočnom Sarajevu počelo je obilježavanje 34 godine od zločina u Dobrovoljačkoj ulici u Sarajevu nad pripadnicima JNA koji su počinile muslimanske paravojne snage.
Parastos mučkim ubijenim vojnicima i civilima služi se u Crkvi Svetog Georgija u Miljevićima u opštini Istočno Novo Sarajevo, a prisutni su članovi porodica stradalih, ministar rada i boračko-invalidske zaštite Republike Srpske Radan Ostojić, ministar za naučnotehnološki razvoj i visoko obrazovanje, narodni poslanici i srpski u zajedničkim institucijama BiH.
Prisustvuju i predstavnici udruženja proisteklih iz Odbrambeno-otadžbinskog rata, grada Istočno Sarajevo, te opština u njegovom sastavu, kao i pripadnici Trećeg pješadijskog Republika Srpska puka Oružanih snaga BiH.
U nekadašnjoj Dobrovoljačkoj ulici, danas Ulici Hamdije Kreševljakovića u Sarajevu u 11.00 časova predviđena je mirna šetnja, polaganje cvijeća i vjerski pomen žrtvama.
U Gradskom parku kod spomenika 65. puku JNA i Vojske Republike Srpske u Istočnom Novom Sarajevu u 12.00 časova biće položeni vijenci i cvijeće, nakon čega je predviđeno obraćanje zvaničnika.
Obilježavanje ovog istorijskog događaja od republičkog značaja organizuje Odbor Vlade Republike Srpske za njegovanje tradicije oslobodilačkih ratova.
Bistrik, ispred komande 2.VO Sarajevo. Sada ulica Hambije Kreševljakovića i MO BiH.
Sa područja opštine Prnjavor u koloni JNA zarobljen je 3.5.1992. godine i Milinčić Zdeno ,1973. godište, iz Gornjih Smrtića, pripadnik komande stana 2. VO Sarajevo, razmijenjen živ. Još tri vojnika vozača iz zmtp JNA bili su u koloni JNA
OKUČANI – Hrvatski državni vrh danas u Okučanima proslavlja 31 godinu od zločinačke akcije hrvatske vojske i policije „Bljesak“ u kojoj su protjerali Srbe iz zapadne Slavonije, što oni smatraju „oslobođenjem“.
Vojno -policijska akcija nazvana „Bljesak“, kojom su hrvatske snage zaposjele dio Zapadne Slavonije koji se nalazio u sastavu Republike Srpske Krajine, započela je 1. maja 1995. godine.
Napad na zaštićenu zonu UN sektor „Zapad“ započeo je pre 29 godina u ranim jutarnim satima.
Napadnuti su južni i centralni dio zapadnoslavonskog dijela tadašnje Republike Srpske Krajine, od strane pripadnika četiri profesionalne brigade Hrvatske vojske i više specijalnih formacija.
VOJNE POLICIJE 1.prnjavorske lake pješadijske brigade
Vod vojne policije Brigade formiran prema formaciji kao prištabska jedinica za izvršavanje vojnopolicijskih i posebnih zadataka.
Kao značajna prištabska jedinica zajedno sa Izviđačkim vodom Brigade učestvovao je u svim značajnim borbenim dejstvima Brigade od Koridora, Odžaka, Broda, Teslića, Doboja, Brčkog, Benkovca, Ozrena, Novog Grada u neposrednoj borbi, sadejstvujući bataljonima Brigade.
Po formaciji jedinica je brojala 31 (1 oficir i podoficir i 29 vojnih policajaca), mobilisano je 58 i raspoređeno još 20 pripadnika kao mladi , časni i pošteni borci, sa prosjekom starosti od 25 godina. Izvršavali su i zadatke obezbjeđivanja komandanta brigade, NŠ, komandnog mjesta brigade i druge elemente rasporeda Brigade (brigadni zatvor i dr.).
Katkad je bio, i sa Izviđačkim vodom, a kasnije i sa „Vukovima sa Vučijaka“ i jedina rezerva komandanta brigade.
Ove godine nije bilo okupljanje pripadnika vojne policije 1.lpbr Prnjavor.
U toku marta 1996. godine uslijedila je masovna demobilizacija boraca teslićkih brigada i 27.mtbr nakon koje komanda Prvog korpusa naređuje spajanje ove dvije brigade u jednu koja sada dobija formacijski naziv 105. pješadijska brigada. Isto tako, spajanjem prnjavorske lake pješadijske brigade i ljudstva iz 27.mtbr sa područja opštine formira se 107. pješadijska brigada, sa vojnom poštom broj 2210 Srbac.
107.pbr, kasarna Sitneši.
Tako je u prvoj polovini marta 1996. godine formirana komanda 107. pješadijske brigade na čijem čelu su bili komandant pukovnik Miodrag Suvajac i načelnik štaba potpukovnik Gojko Starčević. Po novoj formaciji su formirani i komanda stana, vod veze, izviđački vod i četa vojne policije koji su i nadalјe ostali popunjeni lјudstvom u skladu sa formacijom, oficira 36, podoficira 16 i vojnika 667 ukupno 719, sa mobilizacijkim zborištem u s. Velika Ilova, dok su pozadinske i pješadijske jedinice bile popunjene samo potrebnim brojem lјudstva za održavanje i čuvanje naoružanja i materijalno-tehničkih sredstava. Komanda Brigade sa prištapskim jedinicama se izmiješta na lokaciju u gradu Srbac, a IKM za Prnjavor u staroj zgradi komnade lpbr, a preostali dio lјudstva i jedinica na lokaciju kasarne u Sitnešima, Srbac i Dobroj vodi i Šibovskoj. Sva skladišta naoružanja, minsko-eksplozivnih sredstava i ostalih materijalno-tehničkih sredstava su bila neprekidno obezbjeđivana naoružanom čuvarskom službom i pod stalnom kontrolom komande Brigade.
Spomenik u Banja Vrućici
Naređeno je da se gašenje ratnih sastava jedinica i demobilizacija svih rezervnih starješina i vojnih obveznika izvrši do 31.6.1996. godine, a za funkcionisanje jedinica (izrada planskih dokumenata za obuku i mobilizaciju rezervnog sastava, vođenje personalne dokumentacije, smještaj, održavanje i čuvanje naoružanja i materijalno-tehničkih sredstava i dr.) trebalo je da se pobrinu predratna profesionalna vojna lica JNA i TO. Sve predviđene aktivnosti obavlјaju uz angažovanja rezervnih starješina i vojnih obveznika koji su ostali kao profesionalna vojna lica.
Broj 35. IV 1996. 1.mtb1.mtb, 26.4.1996.Broj 35. IV 1996. str.4
1996.
Reorganizacom VRS od 27.mtbr VRS fromirana je 327.pbr 3.K VRS
Ratni put 27.mtbr 1.KKVRS
Stvarana i reorganizovana uporedo sa izvođenjem borbenih dejstava na širokom frontu, 27.mtbr 1.KK VRS, bila je izložena dejstvu neprijatelja, što je otežavalo njen tačtički položa. I pored brojnih problema , a posebno problema za popunu jedinica brigade, ona je izrasla u jaku i respektivnu snagu, kakva je ostala do kraja rata.
Ratni put ove brigade je veoma težak. Nakon uspješno izvršenih zadataka na derventsko-brodskom ratištu u sklopu operacija za oslobađanje Dervente i Broda i proboj koridora, brigada je prebačena na maglajsko-zavidovićko ratište, a nakon toga na teslićko ratište.
Brigada je vodila borbu na prostoru Bišnje, Rabića, Babino brdo, Bijelo brdo, Kostreš, Obodni kanal, Vlasenica, Bratunac, Svjetliča, Vozuča, Kremen, Nekolje, Viniše, Vučja planina, Balabanovac, Kosovnjak, Jezera, Brićevac, Bihač, Sanski Most, Mrkonjić Grad ..
Poginulo je 456 pripadnika brigade, 1280 ranjenbih boraca, kao i 10 boraca koji se još vode kao nestali.
Za bespoštednu borbu i zaštitu srpskog naroda i očuvanje teritotija RS brigada je odlikovana Karađorđevom zvijezdom drugog reda, a za požrtvovanost njenih pripadnika u odbrani Teslića, SO Teslić dodijelila je 327.pbr Zlatnu plaketu. ( Srpska Vojska, juni 2000.).
Povodom Dana VRS i Dana obilježavanja 327.mtbrJA, odnosno 27.mtbr1.KKVRS i osinjske lake pješadijske brigade , 12.5.2018. godine, o ratnom putu brigada, rečeno je:
brigada je jedna od najvećih brigada VRS. Široj javnosti bila je poznata kao Derventska ili kao 327. motorizovana brigada, a nastala je 13. maja 1992. godine. Objedinjenih, pisanih i javnosti dostupnih tragova o nastanku, djelovanju i kraju brigade nažalost nema, ali građe još uvijek ima na sve strane, a najviše u glavama neposrednih aktera nastanka i ratnog puta brigade.
Derventa
Prvi komandant brigade, nakon 13. maja 1992. godine, bio je potpukovnik Ratko Grahovac. Nakon Grahovca, komandanti brigade bili su pukovnik Trivo Vujić, koji je poginuo 30. juna 1992. godine, zatim potpukovnik Stanko Baltić, pukovnik Boško Peulić, a poslјednji ratni komandant bio je pukovnik Rajko Radulović. Na čelu brigade u dva navrata bio je i potpukovnik, kasnije general, Ljubomir Obradović, koji je tu dužnost obavlјao s pozicije načelnika štaba brigade.
Formacija brigade se mijenjala u zavisnosti od potreba i stanja na terenu, a kraj rata dočekala je sa četiri motorizovana batalјona, nekoliko samostalnih četa, te ostalim jedinicama. Borci su bili iz Dervente, Broda, Prnjavora, Banja Luke i mnogih drugih mjesta, te jedan broj dobrovolјaca iz Srbije, a u sastavu brigade bila je i četa ”Meša Selimović”, koju su uglavnom činili Bošnjaci iz Dervente i Broda.
Sve zadatke koji je pred brigadu postavila nadležna komanda, borci su izvršili, a učestvovali su u operacijama ua proboj koridora, oslobođenje Dervente, zatim na ratištima kod Gradačca, Doboja, Vlasenice, Zavidovića, Maglaja, Teslića, Sarajeva, Bihaća, Klјuča, Sanskog mosta… Za doprinos očuvanju srpskog naroda i nastanku Republike Srpske odlikovana je Karađorđevom zvijezdom drugog reda.
Tokom četiri ratne godine, prema nepotvrđenim informacijama, 438 boraca ove brigade izgubilo je živote i skoro svaki drugi pripadnik je ranjen, a brigada je odlikovana ordenom Karađorđeve zvijezde
Osinjska brigada nastala je na temelјima osamnaeste partizanske brigade, a formirana je s cilјem izvođenja odbrambenih zadataka. U sastav brigade ušli su dobrovolјci iz sela Pojezna, Donji i Gornji Cerani, Donja i Gornja Osinja i Crnča.
Prvi ratni zadatak brigada je dobila 22. marta 1992. godine, a radilo se o odbrani srpskih naselјa na liniji dugoj 22 kilometra: Kaurska obala — Tešića bare — Tomasovo brdo — Kneževići — Malojčani — Mišinci (Cer) — Čolno brdo (Mala Sočanica) — isklјučno Torine (Tisovac). Komandu brigade činilo je svega osam rezervnih oficira među kojima je najstariji bio kapetan prve klase. U junu za komandanta brigade dolazi aktivno vojno lice s činom majora. U nastavku ratnog puta brigada je učestvovala u borbama za oslobađanje Dervente i proboj koridora, kao i na mnogim drugim ratištima na kojima je dala ogroman doprinos u stvaranju Republike Srpske. Izgubila je 104 borca, a više od 600 boraca je teže i lakše ranjeno. Brigada je odlikovana Medalјom Petra Mrkonjića, a 1. marta 1994. godine lјudstvo je integrisano u 27. brigadu.
18.12.1992.godine osnovano Opštinsko udruženje boraca Prnjavor od 1990. g RS, predsjednik Ratko Desić, sekretar Tane Peulić.
Godine 2006. BO dobija stust od Vlade RS od javnog interesa. U 2011. godini opštinska-gradska organizacija broji 6.711 članova, a 2025.godine 6.280 članova.
Predsjednik Vlade Republike Srpske Savo Minić rekao je da će se osnovica za borački dodatak uvećati na pet KM, a ne na 4,5 KM kako je bilo planirano.
Savo MinićFoto: ZIPAPHOTO/Borislav Zdrinja
– Ubijedio sam večeras rukovodstvo SNSD-a, da se u Zakonu o pravima boraca, vojnih invalida i porodica poginulih heroja Odbrambeno-otadžbinskog rata Republike Srpske, odmah uveća osnovica boračkog dodatka, ne na 4,5 KM kako je planirano, nego na 5 KM – naveo je Minić, koji je i član Glavnog odbora SNSD-a.
Minić je na Iksu naveo da će ovom odlukom u zbiru biti isplaćeno iz budžeta preko 50 miliona KM više nego ranije za unapređenje položaja onih koji su stvarali Republiku Srpsku.
BANjALUKA – Vlada Republike Srpske utvrdila je danas Prijedlog zakona o izmjenama i dopunama Zakona o pravima boraca, vojnih invalida i porodica poginulih boraca Odbrambeno–otadžbinskog rata Republike Srpske kojim se povećava osnovica za borački dodatak sa četiri na četiri i po KM, a za invalidnine će biti 1.100 KM.
Prosječna neto plata u RS iz prethodne godine, prema podacima RZS iz januara 2026. godine iznosila je1.528KM.
BANjALUKA – Boračka organizacija Republike Srpske (BORS) saopštila je da 1. mart nije nikakav praznik već datum početka tragičnog sukoba, te da taj dan treba proglasiti danom žalosti u Srpskoj.
U BORS-u smatraju da je ovaj prijedlog opravdan jer je 1. mart 1992. godine asocijacija na početak rata u BiH i stradanja koje je potom uslijedilo.
„Nelegitimni referendum“ Tog datuma, napominju iz BORS-a, održan je nelegitimni referendum o secesiji BiH od Jugoslavije, bez učešća srpskog naroda, a na sarajevskoj Baščaršiji napadnuta je svadbena povorka pri čemu je ubijen Nikola Gardović, ranjen pravoslavni sveštenik Radenko Mirović, a srpska tobojka zapaljena.
„Nakon toga uslijedio je niz događaja – prelazak Hrvatske vojske u tadašnji Bosanski Brod 3. marta, zločin nad Srbima u Sijekovcu 26. marta, u Kupresu 3. aprila, što su bili direktni povodi za početak građanskog rata u BiH, u kojem je, uz uvažavanje svih žrtava, srpski narod najviše stradao“, navodi se u saopštenju BORS-a.
U dijelu FBiH sa većinskim bošnjačkim stanovništvom 1. mart se obilježava kao Dan nezavisnosti BiH, jer je tada prije 32 godine održan referendum o nezavisnosti i otcjepljenju BiH od SFRJ.
Srbi u Republici Srpskoj 1. mart pamte po ubistvu srpskog svata u Sarajevu, što je bio i okidač za početak ratnih sukoba.
Ovaj datum u Republici Srpskoj se ne praznuje, već 21. novembar – dan kada je u američkoj vazduhopolovnoj bazi „Rajt-Peterson“ kod Dejtona parafiran Opšti okvirni sporazum za mir u BiH, koji je obilježio kraj građanskog rata u BiH.
Predsjedništvo BORS-a je 2025. godine na jednoj od svojih sjednica donijelo zaključak da se od nadležnih institucija Republike Srpske traži da se 1. mart proglasi danom žalosti u Republici Srpskoj, saopšteno je iz ove organizacije.
Vlada Republike Srpske: Povećana primanja za boračke kategorije
Objavljeno:29.1.2026.
Vlada Republike Srpske donijela je danas, na 2. sjednici u Banjaluci, set odluka kojima se u 2026. godini značajno povećavaju osnovice i iznosi novčanih primanja za boračke kategorije, ratne vojne invalide, porodice poginulih boraca i civilne žrtve rata, čime se nastavlja politika jačanja socijalne sigurnosti i unapređenja materijalnog položaja ovih kategorija stanovništva.
Najznačajnije povećanje odnosi se na osnovice za lične i porodične invalidnine, koje su u odnosu na decembar 2025. godine povećane za 10% u januaru, te ukupno 14% od 1. februara 2026. godine. Ovim povećanjem biće obuhvaćeno 42.951 korisnik ličnih i porodičnih vojnih invalidnina, za šta je u Budžetu Republike Srpske obezbijeđeno ukupno 222,5 miliona KM.
Takođe , povećanje se odnosi i na mjesečni borački dodatak, gdje osnovica od 1. februara 2026. godine raste sa 3,50 KM na 4,00 KM po mjesecu provedenom u zoni borbenih dejstava, što predstavlja povećanje od 14,286%. Pravo na mjesečni borački dodatak ostvaruje 177.520 korisnika, a za ovu namjenu planirana su sredstva u iznosu od 295,48 miliona KM.
Vlada je donijela i Odluku o visini osnovice za obračun godišnjeg boračkog dodatka za 2025. godinu, kojom je utvrđena osnovica u iznosu od 4,43 KM po mjesecu provedenom u zoni borbenih dejstava. Isplata će biti izvršena za 344 korisnika, u skladu sa evidencijom na dan 31. decembra 2025. godine.
Dodatno , Vlada Republike Srpske nastavlja podršku borcima starijim od 65 godina koji ne ispunjavaju uslove za penziju. Mjesečno novčano primanje za ovu kategoriju povećano je sa 318,64 KM na 349,35 KM. Za realizaciju ove mjere u 2026. godini obezbijeđeno je 6,3 miliona KM.Sa 31.12.2025. godine evidentirano je 1551 korisnik ovog mjesečnog novčanog primanja.
KOZARSKA DUBICA – U Kozarskoj Dubici i Donjoj Gradini danas se obilježava Dan sjećanja na žrtve ustaškog zločina genocida u koncentracionom logoru Jasenovac, uz prisustvo najviših zvaničnika Republike Srpske i Srbije. U Donjoj Gradini se održava centralni dio obilježavanja Dana sjećanja.
U okviru obilježavanja Dana sjećanja položeni su vijenci i cvijeće na grobno polje Topole, a parastos i pomen žrtvama genocida biće služen na grobnom polju Hrastovi.
Građani stigli sa svih strana
Mnogobrojni građani iz svih dijelova Republike Srpske pristigli su u Spomen-područje Donja Gradina.U Donju Gradinu došli su i brojni učenici osnovnih i srednjih škola iz Republike Srpske.
Na obilježavanju Dana sjećanja u Donju Gradinu otišao je i autobus sa preko 30 građana Grada Prnjavor .
Dan sjećanja na žrtve ustaškog zločina genocida u koncentracionom logoru Јasenovac, biće obilježen u Donjoj Gradini i Kozarskoj Dubici.[2]
Donja GradinaFoto: predsjednikrs.rs/Borislav Zdrinja
Sutra će u Kozarskoj Dubici biti održana memorijalna akademija, a u nedelju će u Crkvi Svetih apostola Petra i Pavla, biti služena liturgija.
U Spomen-području u Donjoj Gradini, 19. aprila biće služen parastos i pomen žrtvama genocida i položeni vijenci i cvijeće na grobno polje Topole, nakon čega je planirano obraćanje zvaničnika.
Direktor „Spomen-područja Donja Gradina“ Tanja Tuleković rekla je za RTRS da će ove godine memorijalna akademija biti održana pod nazivom „Majka Kozara“.
Na spomeniku NOR-a na Ljubiću , Donji Vijačani, grad Prnjavor 17.10.2025. godine, obilježen je Dan formiranja 14. srednjobosanske narodno – oslobodilačke udarne brigade i formiranje 1. prnjavorske partizanske čete.[7]
Nјihove godine rođenja, nedvosmisleno ukazuju da je život prekinut u njihovoj najbolјoj snazi. Godina i datum smrti, ukazuju da neprijatelјa nikakva primirja ne obavezuju. Tako je i u toku ovog, a tako je bilo i u toku svih, do sada potpisanih. Brigada ih nosi u sjećanju kao skromne, poštene i dostojne pamćenja i poštovanja.
Neka im je Bogom prosto i od naroda nezaboravlјeno. Borci i komanda 1. LPBrPrnjavor (Glas borca 1.lpbr Prnjavor broj 3, aprila 1995.godina)
Sve me rane moga roda bole, rekao je jednom jedan pjesnik, a misao ponavlјa svaka generacija srpskog roda. Istorija govori da ni jednu rat nije mimoišao i poštedio žrtava, nakon kojih ostaju samo tužna sjećanja i nebrojeno puta ponovlјena nadanja da su očevi izginuli kako bi sinovi živjeli.
Prnjavor
Sa istom nadom, živote položiše na srpskom Ozrenu i ovi mladi i čestiti lјudi. Sa istom nadom i želјom, sudbinski predodređeni za žlvot koji ne trpi jaram, Ozren i srpsku zemlјu, uspješno brane i smrti ponosno prkose istinski Srbi. Sveštenik bi rekao neka im je Bog od pomoći i od milosti. Običnom smrtniku ne ostaje drugo do da se uči na ovakvim primjerima čojstva i junaštva. Za lošeg sina kažu da je od loša oca. Venama ovih junaka, tekla je krv dobrih roditelјa. Dobra i plemenita krv, sigurno teče i venama njihovih srodnika i potomaka.
Treba li veći dokaz da srpski narod ima pravo na život u budućnosti?! Nije li izdajstvo i zločin makar i na momenat dovoditi u sumnju budućnost jednog takvog naroda? (Glas borca 1.lpbr, broj 4,1995.godina).
Na osnovu prikupljenih fotografija poginulih boraca 1.lpbr daje se pregled poginulih boraca 1.lpbr:
Foto: Željka Domazet | Počelo obilježavanje 34 godine od zločina nad pripadnicima JNA
Foto: branitelji.gov.hr
Foto: D. Pozderović | Radan Ostojić
Foto: Srna
