Oko 6 časova 1. juna 1994. godine 120. laka brigada GŠ tzv. ARBiH “Crni labudovi” u sadejstvu sa 318. i 320 brigadom 3. korpusa tzv. ARBiH napadaju 1. bataljon – Matijički 27. mtbr Derventa 1.KK VRS, težište napada ide na četu iz Smrtića, pod komandom Vojina – Mačka Živanića.
Negde na pola puta Podvolujak – Mašinski vis. U samom napadu zauzeta su tri naša rova. Iako zvanični podaci kažu da su tri živa borca bila zarobljena. Posle godina istraživanja sa velikom sigurnošću mogu da kažem da su minimalno 4 borca živa zarobljena, a za ostale borce je upitno kako su poginuli.
Godišnjica 1.PRNJAVORSKE LAKE PJEŠADIJSKE BRIGADE VOJSKE REPUBLIKE SRPSKE – PREGLED 1992. – 96.
U septembru 1991. godini, nakon izvršene mobilizacije jedinica TO opštine Prnjavor i upućivanja 1. odreda TO opštine Prnjavor na Zapadno-Slavonsko ratište, zbog razvoja vojne siutuacije opština Prnjavor u sadejstvu sa Opštinskim štabom TO formira u martu 1992. godini i 2.odred TO opštine.
Prnjavor
Aprila 1992. godine otpočela su ratna dejstva 2.odreda TO opštine Prnjavor na Bijelom brdu na Derventskom ratištu. 2.Odred TO preformiran je u bataljon, a od naših jedinica formiran je još jedan bataljon, koji su kasnije /19.5.1992. godine/ ušli u sastav 327. mt brigade Derventa pod komandu 5. korpusa JNA.
29.5.1992. godine stigla je naredba o formiranju 1.prnjavorske lake pješadijske brigade. Opštinski štab TO je stavljen u ulogu komande brigade, a 5. korpus je reorganizovan u 1. KKVRS. [1]
U Bijeljini 23.5.2026. godine u porti Manastira Svete Petke, ispred spomenika sa imenima 1.246 poginulih sarajevskih sinova, obilježen Dan Ilijaške brigade i evocirane su uspomene na ovu herojsku jedinicu koja je utkala sebe u temelje Republike Srpske.
Sa područja grada Prnjavor u 1.ilidžansku pbr SRK VRS vojne pošte 7063 Lukavica bilo raspoređeno 30 boraca, 6 poginulih boraca i dva RVI.
Formiranje 3.pješadijski (Republika Srpska) puka da njeguju i baštine identitet i vojno nasleđe jedinica i konstitutivnih naroda iz kojih potiču-VRS, a usledilo je po donošenju Odluke Predsjedništva BiH o broju i strukturi jedinica OSBiH i sa radom počeli da oživljavaju od 1.3.2007. godine
Sa područja grada Prnjavor u ovu jedinicu bilo je raspoređeno 5 boraca i 116 boraca sa područja Ozrena, sada nastanjeni u Prnjavoru. Poginulo je 9 , 5 ranjenih i 12 boraca sa statusom RVI.
U sastavu 1.okbr 1.KK VRS u odbrani Donjeg Svilaja, Odžak
i 1.lpbr Prnjavor u odbrani Vitkovaca, Teslić
Iz ratnog dnevnika bataljona:
početak 90 godina Trg srpskih boiraca
12.5.1995. godine (petak)
Ministarstvo odbrane – odsjek Prnjavor izvršilo je pozivanje v/o za 9,00 časova u cilju formiranja Radničkog bataljona za izvršavanje zadataka postavljenog od više komande VRS. Uz rad radnika iz odsjeka ministarstva izvršeno je formiranje 1. i 2. čete sa komandnim kadrom. Taj dan su date informacije i upute za predstojeću smotru bataljona zakazanu za 14.5.1995. godine (subota).
Komandant bataljona sa užim dijelom komande, komandirima četa i vodova, izvršio je izviđanje u zoni odbrane u Donjem Svilaju i na licu mjesta dao konkretne zadatke i odredio raspored jedinica.
14.5.1995. godina (nedjelja)
U 9,00 časova pripadnici bataljona su bili u krugu fabrike „Unis“ gdje je otpočeo rad po četama. Vršena je saopštavanje pozadinskih zadataka za izvršavanje zadataka u drugoj smjeni. Održan je sastanak komande bataljona.
15.5.1995. godine (ponedjeljak)
Vršene su pripreme od strane komande, a posebno pom. k-danta za pozadinu za odlazak jedinice na teren.
2024.
16.5.1995. godine (utorak), u sastavu 1.okbr 1.KKVRS
U 8.00 časova v/o su stigli na zborno mjesto Tvornica „Unis“ sa naoružanjen i opremom. U isto vrijeme došli su i vozači sa vozilima (autobusi, kamioni, kombi). Komandiri četa izvršili su smotru i prozivanje prozvanih, te obavljene druge radnje za pokret jedinice.
Pokret jedinice pravcem Prnjavor – Derventa – Modriča – Kukosavlje – Donji Svilaj izvršen je u 10,30 časova. Bataljon se javio predpostavljenoj komandi ( zona odgovornosti 1.okbr 1.KK VRS pukovnika Milana Dupljanina, odnosno stigao u Donji Svilaj u 13.00 časova.
Poslije iskrcavanja v/o su sa komandirima izvršili zaposjedanje položaja za odbranu, i izvođenje aktivnosti u rejonu odbrane.
17.7.1995. godine (srijeda)
U toku dana, i narednih dana u smjeni, vršene su redovne aktivnosti u okviru postavljenog zadatka. Takođe su obavljeni poslovi na stvaranju uslova za život jedinice na terenu.
18.5.1995. godine (četvrtak)
Preduzimaju se , i dalje, sve aktivnosti i mjere za izvršavanje postavljenog zadatka. Komandant i pom. k-danta za OBP odlaze na osmatračnicu na koti 203 (kadar). Na granici mirno, tek u predvečernim satima (oko 18 sati) sa neprijateljske strane ispaljeno je nekoliko metaka, što će biti redovna pojava u vrijeme smjene jedinice. Pojačana budnost u četama
Bataljon je lakog tipa sa tri pješadijske čete i nekoliko oruđa za podršku, sredstava veze i pozadinski vod.
Vojnički sastav je od starijih godišta, preko 45 godina.
Od naoružanja bataljon je, u julu, raspolagao sa:
13.5.1995. godine (subota)
puška PAP M59/66 komada 165 sa oko 18.900 metaka,
puška AP komada 20
PM M53 7,9mm komada 10 sa 4.500 metaka,
PKT 7,62mm komada,
ručni bacač M57 komada10,
top BsT komada 2
Od 9.11-.1995. godine do 19.1.1996. godine bataljon je u sastavu 1.lpbr Prnjavor u zoni odgovornosti Vitkovci, Teslićko ratište, na desnom krilu.
Brojno stanje radničkog bataljona u sastavu 1.lpbr Prnjavor brojalo je 221 boraca mobilisanih i raspoređenih prvom popunom, starijih godišta, prosjeka 45 godina. Što je 48% manje u odnosu na formaciju 422 pripadnika pješadijskog bataljona.
Naredbom komandanta 27.mtbr Derventa formirana je 27.mtbr iz sastava predhodne 327.mtbr JA uz uzimanje određenih VES-ti, iz sastava Osinjske, Vučijačke i brodske lpbr, kao i od neraspoređenog ljudstva sa teritorije opštine Derventa, Brod i Prnjavor. Popunu izvršiti po ličnoj i materijalnoj formaciji sledujućeg i nedostajuća VES i MTS. Formacija je iznosila 5.132 lica. [1]
24.5.2024. godine parastosom i polaganjem vijenaca u Osinji je obilježen Dan 1.osinjske lake pješadijske brigade, koja je izgubila 101 borca, dok je više od 600 njenih pripadnika ranjeno.
Povodom 12.maja Dana Vojske Republike Srpske i 13. maja Dana 27.motorizovane brigade u Derventi je danas služen parastos i položeni vijenci na Centralnom spomen obilježju za 608 poginulih boraca sa područja Dervente . Odata je počast i svim poginulim i umrlim borcima Vojske Republike Srpske. Parastos za poginule i umrle borce služio je protojerej stavrofor Radojica Ćetković, a vijence su položili gradonačelnik grada,delagacija Gradske boračke organizacije Derventa, predsjednik Skupštine grada Derventa te delegacije Udruženja Veterana Republike Srpske i Organizacije starješina VRS,Organizacije zarobljenih boraca i nestalih civila,Udruženja RVI 1991-1995, Udruženja ratnih zarobljenika,SUBNOR-a,Opštine i Opštinske boračke organizacije Prnjavor, Opštinske boračke organizacije Brod i delegacije političkih partija
Godišnjica formiranja 3.Republika Srpska puk Oružanih snaga BiH
Zakonom o odbrani i Zakonom o oružanim snagama BiH, od 1.1.2005. godine formiran je 3. RS puk,
sastava:
pb 6.pbr smješten u Prijedoru, dio u Banja Luci po jedinicama:
pč i komanda bataljona u Prijedoru,
pč i komandna četa,
pč u Banja Luci.
pb 5.pbr smješten u Bileći,
pb 4.pbr smješten u Bijeljini.
Pripadnik Oružanih snaga BiH, nakon polaganja zakletve BiH (RS ) na Manjači , 2005. godine. Zadnja generacija regruta RS koja je služila vojni rok u RS, komandant 1.KKVRS puk Dragan Vuković i Načelnik Generalštaba VRS general Novak Đukić.
Vojska, list 3.pješadijskog (REPUBLIKA SRPSKA) puka, maj 2009.godine
Plan obilježavanja značajnih datuma oslobodilačkih ratova u gradu Prnjavor za 2026. godinu
2022.
Ove godine Skupština grada Prnjavora je na sjednici održanoj 5.2.2026. donijela Plan obilježavanja značajnih datuma u gradu u sklopu Programa rješavanja pitanja boračko-invalidske zaštite za 2026. godinu na području Grada Prnjavora. Program je objavljen u “ Službenom listu Grada Prnjavora“, broj 4 od 6.2.2026. godina, str.21
