Arhive oznaka: 28.06.1992.

Koridor 92

U nedjelju 24.06.2018. godine na Dugoj Njivi kod Modriče (IKM 1.KK u vrijeme operacije Koridor) biće obilježeno 26 godina od proboja koridora kroz Posavinu, poznatijeg kao „Koridor života“ koji je odlučivao o opstanku Republike Srpske.

Tim povodom i ovaj članak o učešću Prnjavorske brigade.

U[1]Donjim Vijačanima 06.06.1992. godine formiran je Drugi bataljon uglavnom od v/o koji su gravitirali selu Vijačanima, a u sastav ovog bataljona  ulazi i četa MZ Potočani, koja je već ranije učestvovala  u sastavu Drugog odreda TO u borbama na derventskom ratištu.  Na dužnost komandanta Drugog bataljona postavljen  je KIK Nemanja Segić.

Drugi odred TO na prvom postrojavanju radi izvršavanja borbenog zadatka, 06.06.1992. godine dvorište osnovne škole u Donjim Vijačanima

Po formiranju Drugi bataljon, već 08.06.1992. godine, upućuje se na derventsko ratište u Donje Cerane a  zatim na borbenu liniju u Mišince /Cer/.[2] Sa Drugim bataljonon su i vod vojne policiije  i protivdiverzantski vod (izviđački vod brigade), koji učestvuju u borbama za oslobađanje Cera.

U borbama za Cer teško je ranjen komandant 2.bataljona Nemanja Segić. KIK, a zamiijenio ga je na dužnost komandanta 2. bataljona KIK Milorad Kuzmanović.

Cer u srpskim rukama, reportaža Glasa Srpske od 18.06.1992. godine

general Novica Simić, Operacija koridor 92, str.120, Prnjavorska brigada na pravcu s.Mišinci

Uspješno okončana borba za Cer i bataljon se vraća u Donje Cerane, nakon čega se, po naređenju 25.06.1992. godino odlazi na modričko ratište u rejon Gornji Skugrić, gdje preuzima polazni položaj koga je do tada držao drugi bataldon 16.mtbr / Pajin bataljon/ a koji je u dva pokužaja proboja u selo Čardak pretrpio značajne gubitke.

Komandant  TG -1[3] odlučuje da ubaci svježu jedinicu. /Brigada je bila pridodata TG-1 kojom je komandovao puk. Novice Simić/. Brigada je sa svojim Drugim bataljonom, vodom vojne policije PDV-om  (izviđačkim vodom), a pod komandom KIK Milorada Kuzmanovića, te ojačanom tenkovskom četom,  kojom je  komandovao kapetan Panić, sa polaznin položajen u s. Skugrić  /želj.pruga/ krenula u napad na selo Čardak 26.06.1992. godine. Lijevo od nase brigade  napadao je Bataljon vodne policije 1. KK na pravcu Živkovo Polje – Modriča.

U žestokon napadu istog dana u 18.00 časova izbija na glavnu komunikaciju u s. Čardak  gdje se spaja sa semberskim jedinicama. Istovremeno u redonu Žarkovo Polje sa semberskim jedinicama spaja se Bataljon vojne policije 1.KK.

general Novica Simić, Operacija koridor 92, str.184

Koridor je probijen, a kroz  dubinu naše odbrane na Vidovdan 28.06.1992. godine prolazi prvi konvnoj sa kiseonikom i lijekovima za Krajinu.

Pukovnik Novica Simić lično dolazi u brigadu da čestita na postigutom uspjehu.

Zarobljeno je dosta sanitetskog materijala i  lijekova, i pun kamion poslat je Domu zdravlja Prnjavor,  kao pomoć oboljelim građanima.

Brigada sa svojim drugim bataljonom, vodom vojne policije i PDV-om te ojačana tenkovska četa produžila je napad pravcem s.Čardak – s.Trnjanji – s.Garevac – rijeka Bosna 28.06.1992. godine u poslije podnevnim časovima izbila je na rijeku Bosnu gdje se utvrđuje i orgranizuije odbranu.

Na modričko ratište dolazi Prvi bataljon pod komandon Živojina Kuzmanovića i 04.07.1992. godine razmješta se u rejonu B. Miloševac.

Komanda brigade sa prštabskim jedinicama i pozadinakom bazom su razmještene su u s.Garevac 05.07.1992. godine.

Gubici : 19 boraca

  • od 08.06. do 20.06.1992. godine rejon Mišinci Cer:
    • ranjeno 13 borca:  „Vukovi sa Vučijaka“ 5, 2. bataljon 3, izviđači 3, vojna policija 2
    • povrede od detonacije: 2. bataljon 3 borca,
    • oboljenje 1 2. bataljon,
    • poginuo 1 iz izviđača
  • 27.06.1992. rejon Garevac, ranjen pripadnik 2. bataljona

OBILjEŽENO 18 GODINA OD BITKE ZA CER

Derventa-Parastosom u Mišincima obilježena 25. godišnjica bitke na Ceru 

[1] Neobjavljeni Borbeni put Prve prnjavorske lake pješadijske brigade 1991. – 1995., str.7.Smatram da su događaji realno prikazani, jer sam u to vijeme dio na dužnosti komandira prve čete u prvom bataljonu lpbr

[2] Iz ratnog devnika 2. bataljona:

  • 10.06.1992. oblačno. Izvršen pokret iz rejona prikupljanja u rejon razmještaja, Donji Cerani,
  • 11.06.1992. oblačno, Po naređenju komande lp brigade u rejon Mišinaca upućena je 3. četa, koja do 16.00 časova posjeda borbene položaje. Ostale jedinice ostale u rejonu razmještaja sa zadatkom, borbenog obezbjeđenja, taktičke obuke i čišćenje naoružanja.
  • 12.06.1992. oblačno. Po komandi k-de bataljona na položaj u rejon Mišinaca upućije se odjeljenje mb82mm i zaposjeda vatreni položaj. Zatim , izilazi i 2. četa i zauzima zadate položaje i organizovala odbranu.
  • 13.06.1992. kišovito, vode se borbena dejstva bataljona, a ostatak bataljona se nalazi u Donjim Ceranima.  U poslije podnevnim časovima stigle su jedinica „Vukovi sa Vučijaka“ i jedinice milicije RSK (martićevci) i otpočeli sa aktivnim b/d. O dolasku ovih jedinjica komanda bataljona i komanda brigade nije bila upoznata. U tim dejstvima ranjen je borac 3.voda 3. čete. Poslije napada izvršeno je povlačenje na polazne položaje.
  • 14.06.1992. oblačno, U toku povlačenja pet vojnika se vratilo u rejon razmjerštaja. Naveče su došli i zaposjeli svoje položaje. Komanda bataljona premještena je iz Donjih Cerana u Mišince.
  • 15.06.1992. oblačno, Po naređenju na borbenu liniju izilazi 1. vod 2. čete. Komandir voda Obrad Petrović i komandir čete Milenko preradović. U 11.30 časova stiglo naređenje za komandanta lpbr majora Vladu Živkovića, i odmah kurirom poslata u komandu brigade.      U toku dana vođenja su lakša borbena dejstva, ranjen je jedan borac iz 1. čete. Poslata depeša o dolasku bataljona u rejon Kuzmani. U rejon b/d iz komande bataljona došao je jedino KIK Milorad Živković.  U 22.00 časova na KM komanda upoznata sa nartednim zadacima.
  • 16.06.1992. oblačno, U toku dana počela su b/d. Nije bilo ranjenih. Na položaj bataljona pristigle su tenkovske jedinice. Na KM stiže TG – 1 sa pukovnikom Novicom Simićem.                 Počinje opšti napad, artiljerijska priprema, tenkovi izilaze na polazni položaj i pješadija spremna za napad. uvode se u borbu, u liniju rasporeda, i jedinice iz Knina.
  • 17.06.1992. oblačno, Nastavljen napad naših jedinica na neprijateljske položaje. jaka artiljerijska priprema i tenkovski napad. Nakon napada na 3.četu, vraćena ista na borbenu liniju. Naš napad zaustavljen u 10.30 časova, u toku napada teže ranjen komandant bataljona KIK Nemanja Segić. Očekuje se dejstvo avijacije. Do 17.30 časova zatišje. Po izvještaju iz jedinica stanje u 2. bataljonu dobro. Nakon zatišja, ponovo se ide u napad, i u sam sumrak, naše jedinice zauzimaju rejon Cera. Borbena dejstva se pomjeraju naprijed. Vlada veliko oduševljenje među borcima.
  • 18.06.1992. promenljivo, Stanje u jedinici bez povrijeđenih, jedinice se nalaze na dostignutim položajima u rejonu Ivanovići – Rašići – Cer. Položaj jedinica bataljona utvrđen, i izvještaji stižu redovno.
  • 19.09.1992. kišovito, U jutarnjim satima komandant brigade poziva na sastanak zamjenika komamdanta bataljona i komandire četa, koji mu podnose izvještaj. Poslato naređenje da se ostatak bataljona premjesti u rejon Kuzmani. U 10.00 časova stiže zamjenik komamndanta bataljona i po naređenju komandanta brigade vraća se u Cerane i obustavlja premještaj, jer se cijeli bataljon vraća u Cerane. Sastanak održan, i postavljen komandant  bataljona KIK Milorad Kuzmanović.  Izvršeno čišćenje Čolića brda. Poslije se bataljon vraća u Cerane i borci odlaze kući na odmor tri dana.

[3] Jedinice TG-1 25.06.1992. neprijateljski napad su dočekale spremne i odbile ga u jednosatnoj borbi, bez sopstvenih gubitaka. Komanda TG-1 je zbog pretpljenih gubitaka i pada morala izvukla iz borbe 7/16. Kmtbr i postavila ga na desni bok radi zaštite od eventuvalnog napada iz pravca Gradačca. Umjesto ove jedinice u napad  su uvedeni : 1.bataljon VP (-1) (dvije čete vojne policije) i 1. prnjavorska lpbr, popunjena sa 340 boraca. Odluka za napad nije mijenjana. Nakon odbijenog protivnapada i izvršenih priprema, dio glavnih snaga TG-1 nastavi je sa napadom i oslobodio selo Živkovo Polje, a sa pomoćnim snagamaje potpuno oslobođena Kužnjača i izbilo se na prednji kraj odbrane sela Tartevci i Riječani Donji. Gubici:jedan lakše ranjen. (iz knjige Operacija koridor-92 , general Novica Simić, Boračka organizacija RS Banja luka, mart 2011. godine, str.178)

Petak, 26.06.1992.

Taktička grupa 1 je u ranim jutarnjim satima energično produžila sa napadom svim raspoloživim snagama i do 12.00 časova oslobodila sela Budžuklije, Podbare, Čardak i Oteža. Glavne snage su produžile napad prema selu Kornica. gdje su se  susrele sa dijelom snaga jurišnog bataljona 2. posavske brigade IBK-a. Spajanje je išlo sporo, uz obostrano nepovjerenje, jer se nisu poznavali, ali je posredovanjem oficira za vezu i taj delikatni posao završen do 14.00 časova. Uz obostranu radost i oduševljenje boraca, spoj je do pada mraka učvršćen prema Gradačcu na oko 4km širine i prema Garevcu na 2 km širine. (isto str.180)

Ukupni gubici svih angažovanih srpskih snaga: (isto str. 407)

SNAGE Poginuli Ranjeni UKUPNO
1. KK 293 1.129 1.422
IBK 84 286 370
VPVO VRS 5 6 11
MUP RSK 31 84 115
UKUPNO  413 1.505 1.918

Prema službenim podacima  OG „Ispočna Posavina“ (neprijateljska strana) gubici u živoj sili su : 1.261 poginulih, od čega su 343 bili pripadnici HV-a, 6.250 ranjenih, od čega 1.996 pripadnika HV-a. (isto, str. 449)

Snage OG „Istočna Posavina“ raspolagale su sa : 11 brigada HVO-a, sam. bataljon Koraće, sam. čete Sjekovac i Plehan. Snage HV 3 – 5 brigada iz OZ Osijek učestvovalo svih 18 formacijskih brigada i još 11 brigada iz drugih dijelova Hrvatske. Ukupno brojno stanje svih jedinic a je variralo od 20.000 do 25.500 boraca.

U operaciji je iz 1. KK  učestvovalo je 20 brigada, i to: dvije oklopne, tri motorizovane, dvije pješadijske, 13 lakih pješadijskih brigada i tri samostalna bataljona.

Iz IBK-a su aktivno u proboju učestvovala dva pješadijska bataljona iz 2. posavske brigade, a u obezbjeđenju već oslobođenog koridora od Šamca do Bijeljine učestrvovale su dvije pješadijske brigade.

Ukupno brojno sanje srpskih snaga se kretalo od 40.800 do 54.660 boraca.

Nadmoćnost srpskih snaga je u ljudstvu bilo 2 :1, tenkovima 3 : 1, artiljeriji 4 : 1 i u avijaciji 5 : 1 (Isto, str. 448)

Tomić Srđan, juni 2018. godine